Bu başlık daha çok yakın çevrenizle ilgili anlaşılsa da ben bu yazımda yakın çevre dışındakilerden de bahsedeceğim. Firmalar, kurumlar dolayısıyla reklamlar, diziler, filmler, yönetimler vb.
Bilmeyerek veya bilerek sadece dikkatli bakınca görülecek bir sistematikle sizin hayatınıza olumlu veya olumsuz etkiler yapılıyor olabilir mi? Cevabım, tabii ki evet ve bu insanlığın yaradılışından beri bir arada olan herkesin her aşamadan yaptığı bir şeydir. Belirli bir sistematikle yapıldığında ve uzun süre fark etmediğinizde iş işten geçmiş olacaktır. Toplum bilimciler bunu en güzel Haşlanan Kurbağa ile örnekliyorlar;
Kurbağanın kaynayan suya atıldığında dışarı zıplayacağı; fakat soğuk suya konulup yavaşça ısıtıldığında neler olduğunu fark edemeyip yavaşça kaynayarak öleceğidir. Bu anekdot, genellikle insanların yavaşça gerçekleşen değişikliklere nasıl tepkisiz kaldığını göstermek için mecazi anlamda kullanılır. Gerçek deneyler bu örneği desteklemese de bu örneğin kişiler veya toplumların şekillendirilmesi açısından geçerli olduğu ortadadır.
Günlük hayatta gerçek niyetlerini gizleyen “SİNSİ” olarak tanımladığımız bu kişileri veya grupları nasıl tanıyacağız. Yakın çevre açısından ele alırsak, size verdikleri tavsiyeler, sizin yaptıklarınızla ilgili yorumları, sizin için hazırladı şeyler, sizin önem verdiğiniz konu veya kişilerle ilgili yorumları ve yaptıklarıyla onları rahatça tanıyabilirsiniz. Aslında çoğu zaman hissedip önemsemeyerek görmezden geldiğiniz şeylerin ne kadar önemli olduğunu bilemezsiniz.
Mesela Diyabetseniz (şeker hastası) çevrenizdekilere dikkat edin. Size ne ikram ediyor ne pişiriyor veya ne tür şeyler alıyor? Sizin uymanız gereken şeker diyetinize uygun şeyler mi? yoksa tam tersi şeyler mi? Sizin iyi özellikleriniz yerine zayıf yönlerinizle mi ilgili sohbetler başlatıyor. Bir davete gittiğinizde sizi sinir edecek şekilde davranıp, tüm dikkatinizi mi dağıtıyor? Bu örnekler saymakla bitmez. Tüm bunlara objektif bir gözle baktığınızda hayatınızdaki bu insanın sizin için ne kadar ciddi bir tehlike olduğunu ne kadar önce kabul edip hayatınızdan çıkarırsanız alacağınız hasar o kadar az olur.
Son dönemde kitapları Dünya çapında satan bir yazarın kolayca ve daha az tazminat ödeyerek boşanabilmek için romanında karısına yaptığı algı yönetimini (mobbing) görünce çok şaşırmıştım. Kitap yayınlıktan bir yıl sonra kadının sessizce boşanması da bunun açık ispatı oldu.
Bu konuyu sadece kendiniz için değil sevdikleriniz özellikle çocuklarınız içinde önemseyin ve dikkatli olun. Mesela gördüğüm 1-2 reklamda çocuklara kötü örnek olunuyordu. Postacı geliyor kapıyı çalıyor küçük kız yalnız başına kapıyı açıp postayı alıyor, postacı kızın başını okşuyor. Başka bir kamu spotunda kapıya gelen kargoyu yine küçük çocuk kapıyı kendi başına açıyor. Yanında büyükler olmadan. Bunları seyreden bir çocukta nasıl bir algı oluşur sizce.
Konuyu yakın çevremizden uzak çevremize, kişilerle direkt etkileşimde olmadığımız firmalara, kurumlara, gruplara, yönetimlere çevirdiğimizde onların bizler üstündeki gerçek niyetlerini nasıl anlayacağız? Onları yakından tanımadığımız ve iletişimimiz reklamlar, kamu spotları, dizi filmler, filmler, sloganlar, afiş tasarımları, yaptıkları açıklamalar üzerinden olduğundan bu yayınlardaki ip uçlarına odaklanacağız.
Size gerçekte sunulan ne, sizin bilinçaltınızda nasıl bir algı oluşturuyor? Dizilerdeki, filmlerdeki, reklamlardaki, kamu spotları vb. alanlardaki karakterlerin, sahnelerin, işlenen temanın, çocukların, kadınların, erkeklerin toplum içindeki pozisyonlarıyla ilgili sistematik bir formatlama mı yapılıyor, onlara olmaları gereken roller mi öğretiliyor?
Yöneticilerin, çalıştığınız firma, kurum, yaşadığınız mahalle, şehir, ülke, Dünya ile ilgili planları ne? Siz planların neresindesiniz ve sizi neye hazırlıyorlar?
Dün akşam Londra Gündem Yayın Yönetmeni Taner Bildik ile beraber bu konuyu örnekleriyle incelediğimiz güzel bir yayın gerçekleştirdik. Aşağıdaki linkten izleyebilirsiniz.
https://www.youtube.com/watch?v=TFTWXkew-gY&t=9s
Algı yönetimi tamda sizi bunları göremez hale getirmek için her alanda ve aşırı dozda yapılmakta. Maalesef biri gösterene kadar da kolay kolay fark edilemiyor. Ama bir kere fark ettiğinizde ve dikkatli bakmaya başladığınızda aklınız başınıza geliyor. Hatta size yapılanı geri çevirme şansınızda olabiliyor.
Okuduğunuz kitaplar, yazılar, seyrettiğiniz diziler, haberler, takip ettiğiniz sosyal medya hesapları aslında sizin içinde bulunduğunuz ortam ve sizle ilgili ciddi ip uçları vermektedir. Maddi ve manevi ihtiyaçlarınızın bir yansımasıdır. Toplum bilimciler için sizin nasıl yönetileceğinizin bilgisidir. Soru şu, aşk, iş, alışveriş, siyasi vb. seçimlerinizin size ait olduğundan eminsiniz?
21 Ağustos 2021 Cumartesi günü saat 14.00-16.00 arası sınırlı sayıda (25) kişiyle yüz yüze yapacağımız İlişkilerde Algı Yönetimi eğitimimizin amacı tam da bu. Bize yapılan müdahaleler neler? Örnekleriyle inceleyip, kendimizi nasıl koruyabiliriz? bunu öğreneceğiz.
https://www.eventbrite.com/e/orneklerle-alg-yonetimi-aydn-turkgucu-tickets-163921883767
Güzel bir söz var, “Bir şey olduğunda şaşırıyorsanız, arada bir şeyleri gözden kaçırmışsınızdır.”
Uzaktan komutalı insanlar olmamak için de algı yönetimi konusunda hep beraber bilinçlenip farkındalıklar yaratmalıyız.
Gelebilenlerle cumartesi günü eğitimde görüşmek üzere.
Aydın Türkgücü
Araştırmacı – Yazar
