Imperial College’de Profesör Neil Ferguson, ilk önce “İngiltere de Corona virüsü yüzünden 500 bin kişi ölecek” dedi. Simdi ‘20 bin kişi ölecek’ diye tahminde bulunuyor. Kuş gribi yüzünden de; “3 milyon Britanyalı vatandaşa bulaşacak” dediler ve 3 bin üzeri ölüm beklendi. Milyonlarca aşı sipariş edildi ama sonunca 500 kişi öldü. “500 az mı?” diye soracak olanlar olabilir… Senede ortalama dünyada 389 bin kişi normal gripten ölüyor. Yüzlerce farklı sağlık sebebinden ve açlıktan milyonlar ölüyor. Milyonlarca insan çeşitli sağlık sorunlarından dolayı ölürken medyada bu kadar abartılı yer bulamadı…
İnsanlara “felaket olacak” denildi, onca haberden ve felaket senaryosundan sonra ölenlerin sayısında bir orantı sorunu var! Sayılar abartılı demek istiyorum. Yoksa bir kişi bile fazla olabiliyor o bir kişi akrabanız ise… Ancak bilinen 10 hasta varsa ve 1 kişi ölüyorsa bu büyük bir oran ama bilmediğimiz 10.000 test yapılmamış ve virüs bulaşmış hata varsa ve 1 kişi ölüyorsa bu büyük bir oran değildir.
Britanya da 2014-15 arasında 28,330 kişi normal gripten öldü ise ve tahminler artık Corona için 20 bin ise, Corona diğer griplerden çok daha fazla insan öldürmeyecek demektir. Tek sorun her sene çıkan gripler genelde dünyada yüzde 1’den daha az insanı yani 45 milyon insanı etkiliyor ve 800 bin insan hastanelik oluyor… Ve ortalama son on senedir yılda normal gripten 389 bin kişi ölüyor…
Corana virüsünün farkı yüzde 1’e değil de herkese bulaşması ve çok çabuk bulaşması… Tüm halk aynı anda hastalansa sokaklarda yeterli polis olmayacak, itfaiyeci, doktor, asker, otobüs şoförü, öğretmen gibi birçok insan aynı anda hasta olunca sistem çökecek! Birde unutmayın bıçaklanan ya da bacağı kırılan insan da normalde hastaneye gidiyor. Bu insanlara bir hafta sonra gel diyemezsiniz.
Bazı devletler bu tür durumlar için daha hazırlıklı. Almanya örneğin. İngiltere gibi yeterli hemşiresi, polisi, memuru ve hastanesi olmayan ülkeler zorlanıyor. Ekonomisi zor durumda olan ülkelerde halktan para istiyor. Yoksa virüsü İsveç gibi sistemi oturmuş ülkeler zorlanmadan atlatıyor. İsveç, herkesin belirli aralıklarla hastalanıp konuyu erkenden kapatmak istiyor. Örneğin Singapur; temizlik, giriş çıkışlar gibi konuları hemen kontrol altına aldı. Ordusunu maske yapıp dağıtmada kullanma gibi tedbirlerle virüsü kontrol altına almayı becerdi. Yani evet virüs çabuk dolaşıyor ama esas sorun hükümetlerin kafa yapısı. Çin’de durumun kontrol edilmesi takdir edilecek bir durum. Ama virüsü ilk duyuran doktoru özür diletip ilk ay konuyu gizli tutmalarını da eleştirmeden geçemeyiz.
Virüsü kapan arkadaş ve akrabalarımın sayısı ondan fazla. Bunlardan sadece bir tanesi test edilip sisteme girdi. Diğerleri kayıtlarda yok. Yani tahminim bulaşmış insan sayısı açıklanandan 10 misli fazla olabilir. Bu durumda net ölüm sayıları ile orana bakarsak sayı yüzde 1’in çok çok altında… Tahmin tabi ama ne zaman insanlar kendi testlerini yapmaya başlarsa gerçek rakamlara ulaşabiliriz. Şu an bazı ülkelerde doktorlara bile test yapılamıyor. Bu yüzden net hasta sayısı konusunda 10 misli demem sadece bir tahmin.
Şu an genç insanlar da arada ölüyor ama onların de otopsileri zaman olmadığı için yapılmıyor. İstisnalar hariç şu an bilinen bu virüs genelde 65 yaş üzeri ve daha çok 80 üzeri; bir ya da birden fazla ciddi hastalığı olan insanları öldürüyor. Yani basın satmak için ateşe körükle gittiği için toplum olarak durumu biraz abartıyoruz sanırım.
Mete Metin
